Gamze Akkuş İlgezdi, çocuk işçiliği, MESEM ve eğitimden kopuşa ilişkin verileri değerlendirerek çocukların çalışma yaşamından korunması çağrısında bulundu.
CHP Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Dr. Gamze Akkuş İlgezdi, Türkiye’de çocuk yoksulluğu, eğitimden kopuş ve çocukların çalışma yaşamına dahil edilmesine ilişkin verileri değerlendirdi. İlgezdi, özellikle Mesleki Eğitim Merkezi (MESEM) kapsamındaki öğrencilerin çalışma koşullarına dikkat çekerek çocukların eğitim hakkının ve yaşam güvenliğinin korunması gerektiğini belirtti.
Çocuk işçiliği ile yoksulluk arasındaki ilişkiye dikkat çekti
Gamze Akkuş İlgezdi, çocukların çalışma yaşamına yönelmesinin önemli nedenlerinden birinin hanehalklarının ekonomik koşulları olduğunu ifade etti. İlgezdi’nin aktardığı DİSK-AR ve TÜİK verilerine göre, çalışan çocukların önemli bir bölümü ailesinin gelirine katkı sağlamak veya aile ekonomisine yardımcı olmak amacıyla çalışıyor.
İlgezdi, 14-17 yaş grubundaki çocukların okullaşma oranında son iki eğitim-öğretim yılında gerileme yaşandığını belirterek ekonomik sorunların çocukların eğitim süreçlerini de etkilediğini savundu.
CHP’li İlgezdi, çocukların ekonomik nedenlerle eğitimden uzaklaşmasının uzun vadede eğitim hakkının yanı sıra istihdam ve sosyal güvenlik açısından da önemli sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti.
MESEM’deki öğrenci sayısı 509 bini aştı
Açıklamasında Mesleki Eğitim Merkezleri’ne de geniş yer veren İlgezdi, Millî Eğitim Bakanlığı verilerine dayanan DİSK-AR çalışmasına göre MESEM‘e kayıtlı öğrenci sayısının 2025-2026 eğitim-öğretim döneminde 509 bin 85’e ulaştığını aktardı.
İlgezdi, MESEM sistemindeki öğrencilerin büyük bölümünün 15-18 yaş aralığında olduğunu belirterek, eğitim ile çalışma hayatının bir arada yürütüldüğü bu modelde çocukların iş sağlığı ve güvenliği açısından korunması gerektiğini söyledi.
MESEM uygulamasının işletmelere kamu kaynakları üzerinden destek sağladığını belirten İlgezdi, söz konusu kaynakların çocukların eğitim ve yaşam koşullarının iyileştirilmesine daha fazla yönlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Dokuz yılda 93 binden fazla çocuk iş kazası geçirdi
Çocuk işçiliğinin en önemli boyutlarından birinin iş sağlığı ve güvenliği olduğunu belirten İlgezdi, SGK istatistiklerine dayanan DİSK-AR verilerini gündeme getirdi.
Buna göre 2017-2025 yılları arasında 14-17 yaş grubunda en az 93 bin 517 kayıtlı çocuk iş kazası geçirdi. İlgezdi, 2017’de yüzde 9,5 olan çocukların iş kazası geçirme oranının 2025’te yüzde 25,8’e yükseldiğini belirtti.
İlgezdi ayrıca İSİG Meclisi verilerine göre 2017’den Temmuz 2026’ya kadar en az 646 çocuğun çalışırken yaşamını yitirdiğini söyledi. Açıklamada, çocuk iş cinayetlerinin 2023’te 54, 2024’te 71 ve 2025’te 94 olarak kaydedildiği bilgisi de paylaşıldı.
CHP Genel Başkan Yardımcısı, bu verilerin çocukların çalışma hayatındaki güvenliği konusunda daha etkin denetim mekanizmalarına ihtiyaç olduğunu gösterdiğini savundu.
“Çocukların yeri tehlikeli çalışma alanları değil, okullardır”
Gamze Akkuş İlgezdi, çocuk işçiliğiyle mücadelede yalnızca çalışma hayatına ilişkin düzenlemelerin yeterli olmayacağını belirterek ekonomik ve sosyal politikaların birlikte ele alınması gerektiğini ifade etti.
İlgezdi; yetişkin çalışanların insanca yaşayabileceği ücretlere ulaşması, sendikal hakların güçlendirilmesi, kamusal eğitimin desteklenmesi ve okullarda ücretsiz beslenme imkanlarının yaygınlaştırılması gerektiğini söyledi.
Çırak ve stajyerlerin çalışma hayatındaki haklarının güçlendirilmesi gerektiğini belirten İlgezdi, çocukların sendikalaşma ve sosyal güvenlik hakları bakımından daha kapsamlı biçimde korunması çağrısında bulundu.
İlgezdi ayrıca işyeri denetimlerinin artırılması gerektiğini savunarak, çocukların çalıştığı işletmelerde iş sağlığı ve güvenliği kurallarının etkin biçimde uygulanmasının zorunlu olduğunu vurguladı.
Açıklamasının sonunda İlgezdi, kamu kaynaklarının çocukların eğitim ve sosyal ihtiyaçlarına daha fazla ayrılması gerektiğini belirterek, çocukların ekonomik sorunlar nedeniyle eğitimden kopmasının ve tehlikeli çalışma koşullarına yönelmesinin önlenmesi çağrısında bulundu.
