Denizli sanayisi son dört yılda 20 bin istihdam kaybetti. Gülizar Biçer Karaca, tekstilde kadın istihdamındaki yüzde 64’lük düşüşe ve KOBİ borçlarına dikkat çekti.
CHP Denizli Milletvekili Gülizar Biçer Karaca, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın 2027 yılı bütçesini değerlendirirken sanayi politikalarını ve üreticilerin yaşadığı sorunları eleştirdi. Bakanlık bütçesindeki artışın üretime, istihdama ve refaha yansımadığını belirten Karaca; KOBİ’lerin artan borçlarına, girişimcilik desteklerindeki hedef sapmalarına ve Denizli’de yaşanan istihdam kaybına dikkat çekti.
Denizli’de son dört yılda yaklaşık 20 bin kayıtlı istihdamın kaybolduğunu söyleyen Karaca, tekstil ve hazır giyim sektöründeki kayıpların özellikle kadın çalışanları etkilediğini vurguladı. Karaca, kadın istihdamındaki düşüşün yüzde 64’e ulaştığını belirterek sanayide yaşanan daralmanın önlenmesi için somut destekler istedi.
Sanayi desteklerinde ayrılan ödeneğin tamamı kullanılmadı
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın 2027 yılı bütçesindeki artışın tek başına yeterli olmadığını ifade eden Karaca, ayrılan kaynakların zamanında kullanılıp kullanılmadığının ve üretime ne ölçüde katkı sağladığının sorgulanması gerektiğini söyledi.
2026 yılında “Sanayinin Geliştirilmesi, Üretim ve Yatırımların Desteklenmesi Programı” için 177 milyar lira ödenek ayrıldığını hatırlatan Karaca, yılın ilk dokuz ayında bu kaynağın yalnızca 97 milyar lirasının kullanıldığını, gerçekleşme oranının yüzde 55’te kaldığını belirtti.
Bölgesel kalkınma programlarına ayrılan 8,3 milyar liralık ödeneğin ise aynı dönemde yalnızca 2,4 milyar lirasının harcandığını kaydeden Karaca, üreticilerin finansmana erişmekte zorlandığı bir dönemde desteklerin düşük gerçekleşme oranının açıklanmasını istedi.
AR-GE desteklerinde KOBİ’ler geri planda kalıyor
Türkiye’nin sanayide ara malı ve ham madde bakımından dışa bağımlı olduğunu belirten Karaca, teknolojik bağımsızlığın artırılması için yerli üretimin güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Yapay zekâ, yarı iletkenler, batarya ve yazılım gibi alanlarda yatırımların artırılmasının önemine değinen Karaca, AR-GE harcamalarının milli gelire oranının yüzde 1,55 seviyesinde kaldığını, Avrupa Birliği ortalamasının ise yüzde 2,13 olduğunu söyledi.
AR-GE harcamalarının bölgesel dağılımında da eşitsizlik bulunduğunu belirten Karaca, harcamaların yüzde 31,8’inin İstanbul’da, yüzde 30’unun Ankara’da gerçekleştiğini, Denizli’nin ise sıralamada yer alamadığını dile getirdi.
Desteklerin büyük bölümünün 250’den fazla çalışanı bulunan işletmelere yöneldiğini kaydeden Karaca, AR-GE ve teknoloji yatırımlarının KOBİ’lere de ulaşması gerektiğini vurguladı. Yaklaşık 4 milyon KOBİ’nin Türkiye ekonomisinin temel unsurlarından biri olduğunu belirten Karaca, finansmana erişemeyen işletmelerin yatırım yapamadığını ve yeni istihdam alanları oluşturamadığını söyledi.
KOBİ’lerin takipteki borcu bir haftada 4 milyar lira arttı
KOBİ’lerin finansman sorunlarının giderek ağırlaştığını belirten Karaca, takipteki kredi borçlarındaki artışa dikkat çekti. 16 Ekim itibarıyla 330,7 milyar lira olan KOBİ’lerin takipteki kredi borcunun, 23 Ekim’de 334,7 milyar liraya yükseldiğini ifade eden Karaca, yalnızca bir haftada yaklaşık 4 milyar liralık artış yaşandığını kaydetti.
Girişimcilik desteklerinde de hedeflerin gerisinde kalındığını söyleyen Karaca, 2026 yılı için 22 bin 500 girişimciye destek verilmesinin hedeflendiğini ancak gerçekleşmenin 3 bin 500’de kaldığını belirtti. Kadın girişimciler için 8 bin 500 kişilik hedef konulmasına karşın yalnızca bin kişiye destek sağlandığını ifade eden Karaca, kadınların ekonomik hayata katılımına yönelik açıklamaların uygulamaya yeterince yansımadığını savundu.
Dijital ve yeşil dönüşüm programlarındaki gerçekleşme oranlarını da eleştiren Karaca, 2025 yılında dijital dönüşüm kapsamında 500 KOBİ’nin desteklenmesinin hedeflendiğini ancak 153 işletmede bu hedefe ulaşıldığını söyledi. Yeşil dönüşümde ise 75 firma hedeflenmesine rağmen yalnızca 3 firmada gerçekleşme sağlandığını belirtti.
Denizli’de 20 bin istihdam kaybı, tekstilde kadın istihdamında yüzde 64 düşüş
Denizli sanayisinin son dört yılda ciddi kayıplar yaşadığını vurgulayan Karaca, kentte yaklaşık 20 bin kayıtlı istihdamın ortadan kalktığını söyledi. İmalat sektöründeki istihdam kaybının 18 bin 144 kişiye ulaştığını belirten Karaca, bu kaybın yüzde 82,6’sının tekstil ve hazır giyim sektöründe yaşandığını ifade etti.
Kadın istihdamındaki kaybın yüzde 64’e ulaştığını kaydeden Karaca, kadınların çalışma hayatında kalabilmesi için kreş, güvenli ulaşım ve yeniden beceri kazandırma gibi desteklerin hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi.
Denizli’nin ihracat rakamlarındaki artışın üretim miktarına aynı şekilde yansımadığına da dikkat çeken Karaca, 2025’ten 2026’ya ihracatın ağırlık bazında 108,3 milyon kilogram azaldığını belirtti. İhracat gelirindeki artışa karşın ihraç edilen ürün miktarının düşmesini değerlendiren Karaca, bu tablonun üretim kapasitesi ve istihdam açısından sorgulanması gerektiğini ifade etti.
Karaca, Denizli’de özellikle tekstil, konfeksiyon, kablo ve mermer sektörlerine yönelik ayrı teşvik ve istihdam programları hazırlanıp hazırlanmayacağını da Bakanlığa sordu.
“TOGG iki yılda 28,38 milyar lira zarar etti”
Yerli otomobil TOGG’un mali durumunu da gündeme taşıyan Karaca, şirketin son iki yılda toplam 28,38 milyar lira zarar ettiğini söyledi. BYD ve Chery gibi yabancı markalara sağlanan teşviklerle TOGG’un karşı karşıya kaldığı koşulları karşılaştıran Karaca, yerli üretimin yeterince korunmadığını savundu.
Yabancı yatırıma karşı olmadıklarını vurgulayan Karaca, yerli ve milli üretim söyleminin uygulamada da karşılık bulması gerektiğini belirtti. TOGG satın alamadığını da dile getiren Karaca, “Onu alacak param yok, o yüzden TOGG alamıyorum Sayın Bakan” sözleriyle vatandaşların alım gücüne dikkat çekti.
Denizli sanayicisinin baskılanan kur politikası nedeniyle ihracatta kayıplar yaşadığını ifade eden Karaca, finansmana erişim sorunlarının çözülmesi ve üreticilerin desteklenmesi gerektiğini söyledi.
Karaca, konuşmasını bütçe büyüklüğünün tek başına başarı ölçütü olamayacağını vurgulayarak tamamladı: “Bütçe rakamlarınız büyüyebilir ancak üretim, istihdam ve refah büyümüyorsa ortada sorgulanması gereken ciddi bir sorunlu ekonomi politikası vardır.”
