Cevdet Akay: TGA Harcamaları Denetlenmeli

Cevdet Akay, TGA harcamalarının denetimsiz kaldığını savundu. Turizm bütçesi, Meclis denetimi ve kültür-sanata erişimdeki eşitsizlikleri gündeme taşıdı.

CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın 2027 yılı bütçesini TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda değerlendirdi. Bakanlık bütçesinin genel bütçe içindeki payının binde 3,48 düzeyinde kaldığına dikkat çeken Akay, turizmin geliştirilmesine ayrılan kaynağın yetersiz olduğunu savundu. Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı’nın (TGA) gelir ve harcamalarının ise yeterince denetlenemediğini belirten Akay, Meclis’in denetim yetkisinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu.

Akay, konuşmasında yalnızca bütçe rakamlarını değil; TGA’nın harcama yapısını, Bakanlığın soru önergelerine verdiği yanıtları, RTÜK’ün yayın politikalarını, vatandaşların kültür ve sanat etkinliklerine erişimini ve Devlet Tiyatroları’nda çalışan sözleşmeli sanatçıların kadro taleplerini de gündeme taşıdı.

Kültür ve Turizm Bakanlığı bütçesi genel bütçenin binde 3,48’i

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın 2027 yılı bütçesinin 95,1 milyar liraya çıkarıldığını belirten Cevdet Akay, bir önceki yıla göre yüzde 35,9’luk artışa rağmen bütçenin genel bütçe içerisindeki payının oldukça düşük kaldığını söyledi.

Bakanlık bütçesinin genel bütçe büyüklüğü içindeki oranının binde 3,48 olduğunu ifade eden Akay, harcama kalemlerindeki artışlara da dikkat çekti. Sermaye giderlerinde yüzde 44, mal ve hizmet alımlarında yüzde 42,8, personel giderlerinde ise yüzde 33,9 artış öngörüldüğünü aktardı.

Turizmin geliştirilmesine ayrılan kaynağın ise yalnızca yüzde 13,6 artırıldığını belirten Akay, bu artışın sektörün ihtiyaçlarını karşılamaktan uzak olduğunu savundu. Söz konusu ödeneğin 4,5 milyar liradan 5,1 milyar liraya çıkarıldığını hatırlatan Akay, program dışı giderlerin de 19,1 milyar liradan 25,4 milyar liraya yükseldiğini kaydetti.

Akay, bütçede yer alan hazine yardımlarının ve Avrupa Birliği ile dış ilişkiler kapsamındaki ödeneklerin hangi alanlarda kullanılacağına ilişkin ayrıntılı bilgi verilmesini istedi.

Cevdet akay: tga harcamaları denetlenmeli
Cevdet Akay: Tga Harcamaları Denetlenmeli

TGA’nın gelirleri Bakanlığın turizm ödeneğini aşıyor

Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı’nın mali büyüklüğüne dikkat çeken Akay, 2025 yılı kesin hesap verilerine göre kurumun gelirinin 10,7 milyar lira, giderinin ise 10,4 milyar lira olduğunu açıkladı.

Akay, turizmin geliştirilmesi için Bakanlık bütçesinden ayrılan payın sınırlı kaldığı bir dönemde TGA’nın gelirlerinin bu kaynağı aşmasının sorgulanması gerektiğini belirtti. Ajansın, Bakanlık bünyesinde ikinci bir güç gibi hareket ettiğini ifade eden Akay, özellikle reklam, tanıtım ve pazarlama harcamalarının kamuoyu ve Meclis tarafından ayrıntılı biçimde izlenemediğini söyledi.

TGA harcamalarında Sayıştay ve Meclis denetimi tartışması

Cevdet Akay’ın konuşmasında öne çıkan başlıklardan biri de TGA’nın denetim sistemi oldu. Ajansın denetiminde bağımsız denetim kuruluşlarının hazırladığı mali raporların esas alınmasını eleştiren Akay, bu yöntemin harcamaların kamu yararına uygunluğunun ve kaynakların hangi amaçlarla kullanıldığının ayrıntılı biçimde incelenmesini zorlaştırdığını savundu.

Sayıştay denetiminin mali tablolar üzerinden yürütülmesinin yeterli olmadığını belirten Akay, kamu kaynaklarının kullanımına ilişkin yerindelik ve ayrıntılı denetim yapılması gerektiğini ifade etti. Anayasa Mahkemesi’nin 4 Mayıs 2023 tarihli kararına da değinen Akay, denetim sistemine ilişkin hukuki tartışmaların sürdüğünü hatırlattı.

Ajansın 2025 yılında 9,7 milyar liralık pazarlama gideri bulunduğunu belirten Akay, reklam ve tanıtım harcamalarının hangi firmalarla, hangi süre ve bedeller üzerinden gerçekleştirildiğinin açıklanmasını istedi.

Akay, TBMM’nin bütçe görüşmelerindeki görevlerinden birinin de kamu kaynaklarının kullanımını denetlemek olduğunu vurgulayarak TGA’nın gelir ve giderlerinin ayrıntılı biçimde Meclis’e sunulması çağrısında bulundu.

Images 8 3
Cevdet Akay: Tga Harcamaları Denetlenmeli
Bakanlığa verilen soru önergelerinin yüzde 70’i yanıtlanmadı veya süresi geçti

Akay, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın milletvekillerinin soru önergelerine verdiği yanıtları da gündeme getirdi. Meclis Başkanlığı’ndan alınan resmî verilere göre, ağustos ayı sonu itibarıyla Bakanlığa toplam 1.359 soru önergesi verildiğini belirten Akay, bu önergelerin yalnızca yüzde 4’ünün süresi içinde yanıtlandığını söyledi.

Önergelerin yüzde 66’sının süresi geçtikten sonra cevaplandığını, yüzde 26’sının ise hiç yanıtlanmadığını aktaran Akay, süresi içinde cevaplanmayan veya yanıtsız bırakılan önergelerin toplam oranının yüzde 70’e ulaştığını ifade etti.

Yanıtların yalnızca verilmiş olmasının yeterli olmadığını, içeriklerinin de önem taşıdığını belirten Akay, bazı önergelerin internet bağlantısı paylaşılmasıyla cevaplanmış gibi gösterilmesini eleştirdi.

RTÜK’ün yayın kuruluşlarına yönelik yaptırımları eleştirildi

Kültür ve sanat alanındaki baskı ve sansür iddialarını da dile getiren Akay, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu’nun (RTÜK) yayın kuruluşlarına yönelik yaptırımlarının tartışma konusu olduğunu söyledi.

Özellikle muhalif yayın kuruluşlarının baskı ve sansürle karşı karşıya kaldığını savunan Akay, RTÜK’ün yayın politikalarında daha dikkatli hareket etmesi gerektiğini belirtti. Ayrıca RTÜK bütçesinde yer alan 2 milyon 350 bin liralık hazine yardımının kaynağına ilişkin açıklama talep etti.

Yoksulluk kültür ve sanat etkinliklerine erişimi engelliyor

Kültürel yaşama katılımda ekonomik koşulların belirleyici hâle geldiğini ifade eden Akay, vatandaşların temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlandığı bir ortamda sinema, tiyatro ve canlı gösterilerin geniş kesimler için erişilemez olduğunu söyledi.

Konuşmasında paylaştığı verilere göre nüfusun yüzde 85,3’ü sinemaya gitmezken yüzde 93’ü herhangi bir canlı tiyatro veya gösteriye katılamadı. Akay, bu tablonun kültür ve sanat hizmetlerine erişimde ciddi eşitsizlikler bulunduğunu ortaya koyduğunu belirterek sorunun yalnızca Kültür ve Turizm Bakanlığı değil, genel ekonomi politikaları açısından da değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Turizm sektöründe çalışanların koşullarına da değinen Akay, uzun çalışma saatleri, mevsimlik istihdam ve düşük sendikalaşma oranının emekçilerin temel sorunları arasında yer aldığını söyledi. Sektörde sendikalaşma oranının yüzde 3,61 düzeyinde kaldığını kaydetti.

Images 10 3
Cevdet Akay: Tga Harcamaları Denetlenmeli
Devlet Tiyatroları’nda sözleşmeli sanatçılar 4/B statüsü istiyor

Cevdet Akay, Devlet Tiyatroları’nda yıllardır görev yapan sözleşmeli sanatçıların çalışma koşullarını da Komisyon gündemine taşıdı. Yaklaşık 300-350 sanatçının 4/B statüsüne geçirilmek istediğini belirten Akay, bu konuda yasal düzenleme veya yönetmelik değişikliği yapılabileceğini dile getirdi.

Sanatçıların kendilerine ilettiği talepleri aktaran Akay, ilgili üniversitelerin oyunculuk ve sinema sanatları bölümlerinden mezun olan, farklı bölgelerde provalarda, oyunlarda ve turnelerde görev yapan sanatçıların kadrolu çalışanlarla aynı sahne ve sanatsal sorumluluğu paylaştığını söyledi.

Buna rağmen çalışma hayatlarının oyun bazlı ve geçici sözleşmelere dayandığını, yıl boyunca düzenli gelir ve iş güvencesine sahip olmadıklarını belirten Akay, sanatçıların 4/B istihdam modeline geçirilmesi talebinin değerlendirilmesini istedi.

Akay, turizm tesislerindeki denetim eksikliklerinin yol açtığı kazalara da dikkat çekerek can kayıplarının önlenmesi için etkili bir denetim mekanizması oluşturulması gerektiğini vurguladı.

Güncel Haberler

Benzer Haberler

Yorum Yaz

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz