İlhami Özcan Aygun, zeytin, limon ve ayçiçeğiyle yaptığı çiftçi protestosunda Ticaret Bakanı Ömer Bolat’ı ithalat ve ihracat politikaları nedeniyle eleştirdi.
CHP Tekirdağ Milletvekili İlhami Özcan Aygun, Ticaret Bakanlığı’nın 2027 yılı bütçesinin görüşüldüğü TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’na zeytin, limon ve ayçiçeği getirerek üreticilerin yaşadığı sorunlara dikkat çekti. İthalat ve ihracat politikalarının çiftçiyi zor durumda bıraktığını savunan Aygun, Ticaret Bakanı Ömer Bolat’a seslenerek, “Türk çiftçisini hançerliyorsunuz, siz hangi ülkenin bakanısınız?” diye sordu.
Ticaret Bakanlığı bütçesinin ele alındığı komisyonda söz alan Aygun, tarımsal üretimde artan maliyetlere karşın ürünlerin değerinde satılamadığını belirtti. Zeytin, limon ve ayçiçeğini komisyon salonuna getirerek üreticinin yaşadığı ekonomik sıkıntıyı somut örneklerle anlatan Aygun, özellikle ithalat kararlarının yerli üretici üzerindeki etkilerine tepki gösterdi.
Ayçiçeği ithalatında vergi indirimi tepkisi
Türkiye’de uygulanan tarım ve ticaret politikalarının çiftçiyi üretimden uzaklaştırdığını savunan Aygun, yağlık ayçiçeği tohumu ithalatında gümrük vergisinin 1 Ekim 2026 itibarıyla yüzde 12’ye düşürülmesini eleştirdi.
Bu kararın Trakya’daki ayçiçeği üreticilerini olumsuz etkilediğini belirten Aygun, çiftçinin ürününü düşük fiyattan satmak zorunda kaldığını söyledi. Ayçiçeğinin kilogram fiyatının 27 lira düzeyinde olduğunu ifade eden Aygun, mazot fiyatlarıyla ürün fiyatları arasındaki makasın üreticinin geçimini giderek zorlaştırdığını dile getirdi.
İlhami Özcan Aygun, çiftçinin bir litre mazot alabilmek için yaklaşık 4 kilogram ayçiçeği satması gerektiğini belirterek, “Ticaret Bakanlığı, Tarım Bakanlığı ve Türk çiftçisini hançerliyor. İthalat lobisiyle birlikte yağlık ayçiçeği tohumu ithalatında gümrük vergisi 1 Ekim 2026 tarihi itibarıyla yüzde 12’ye düşürüldü. Trakya’da çiftçi perişan! Ayçiçek üreticileri perişan, ürün 27 TL” dedi.
Limon üreticisi ürününü satamıyor, tüketici pahalıya alıyor
Limon ihracatına geçen yıl getirilen yasakların bu yıl üreticiyi zor durumda bıraktığını savunan Aygun, ihracat politikalarındaki değişikliklerin çiftçiye uzun vadeli zarar verdiğini söyledi.
Geçen yıl limon fiyatlarının düşmesi üzerine ihracata yasak getirildiğini hatırlatan Aygun, bu yıl ise ürünün dalında kaldığını ve üreticinin alıcı bulamadığını belirtti. Dalındaki limonun kilogram fiyatının 1 liraya kadar gerilediğini söyleyen Aygun, buna karşılık tüketicinin limonu markette yaklaşık 50 liradan satın aldığını ifade etti.
Üretici ile tüketici arasındaki fiyat farkının nedenlerini sorgulayan Aygun, aradaki kazancın kimlere gittiğinin açıklanması gerektiğini belirtti. Bir litre mazot alabilmek için çiftçinin yaklaşık 100 kilogram limon satmak zorunda kaldığını dile getiren Aygun, Ticaret Bakanı Ömer Bolat’a şu sözlerle seslendi:
“Geçen yıl limon para yapmayınca ihracata yasak koydular. İhracatçılarımız perişan oldular. Bu yıl ürün elde kaldı. Dalında bir kilo limon 1 TL. Bir çiftçi 1 litre mazot alabilmesi için tam 100 kg limon satması gerekiyor. Bu üreticimiz sizi limon gibi sıkacak! Üretici para kazanmıyor, tüketici limonu 50 TL’ye alıyor; bu parayı kim kazanıyor?”
İlhami Özcan Aygun, ihracat politikalarının yalnızca ürünün bol olduğu dönemlerde değil, üreticinin pazara erişmekte zorlandığı zamanlarda da çiftçiyi koruyacak şekilde yürütülmesi gerektiğini vurguladı. “Geçen sene yasak koydun, bu yıl da gel üretim yapan üreticinin ürününü yurt dışına pazarla. Güneşli havada ben şemsiye istemiyorum, yağmurlu havada şemsiye istiyorum” ifadelerini kullandı.
Zeytin ve üzüm dalında kaldı, çiftçi hasat yapamıyor
Zeytin ve üzüm üreticilerinin de benzer sorunlarla karşı karşıya olduğunu belirten Aygun, artan mazot ve işçilik giderlerinin hasat maliyetlerini yükselttiğini söyledi. Ürünlerin dalında yaklaşık 10 liraya kadar düşen fiyatlarla alıcı bulduğunu belirten Aygun, çiftçinin bu koşullarda hasat yapmasının ekonomik açıdan mümkün olmadığını savundu.
Ticaret Bakanlığı’nın üreticinin pazara erişimini kolaylaştırması gerektiğini ifade eden Aygun, zeytin ve üzüm için yurt dışında yeni pazarlar bulunmasını istedi. Üreticinin ürününü toplayamadığı bir ortamda ithalatın sürdürülmesini eleştiren Aygun, özellikle buğday hasadı döneminde Ukrayna ve Rusya’dan yapılan ithalata tepki gösterdi.
İlhami Özcan Aygun, “Ticaret Bakanlığı her şeyi biliyor da zeytinin, üzümün pazarını neden bulmuyor? Bu ürünler dalında 10 TL, çiftçi toplayamıyor. Nasıl toplasın? İşçi masrafı var, mazot masrafı var. Ticaret Bakanlığı o ağaçta kalan ürünlere gidip yurt dışında pazar bulmalı. Üreticiler perişan, siz ne yapıyorsunuz? Buğday hasadında Ukrayna’dan, Rusya’dan buğday geliyor. Yazıktır, günahtır. Siz hangi ülkenin Ticaret Bakanısınız?” diye konuştu.
Komisyon salonuna getirdiği zeytin, limon ve ayçiçeğiyle üreticilerin yaşadığı sorunları gündeme taşıyan Aygun, tarım ve ticaret politikalarının yerli üreticiyi koruyacak, ürünlerin pazarlanmasını sağlayacak ve çiftçinin emeğinin karşılığını almasına imkân verecek biçimde yeniden ele alınmasını istedi.
