Gamze Akkuş İlgezdi, aile hekimlerine getirilmesi planlanan zorunlu uzaktan muayene uygulamasının hasta güvenliği ve hekimlerin hukuki güvencesi üzerindeki etkilerini gündeme taşıdı.
CHP Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Dr. Gamze Akkuş İlgezdi, aile hekimliklerinde Merkezi Hekim Randevu Sistemi (MHRS) üzerinden zorunlu hale getirilmesi planlanan uzaktan muayene uygulamasına tepki gösterdi. Uygulamanın hasta güvenliğini ve hekimlerin mesleki güvencesini riske atacağını belirten İlgezdi, Sağlık Bakanlığı’nın randevu sorununu çözmek yerine teşhis sürecini belirsizliğe sürüklediğini savundu.
CHP’li Gamze Akkuş İlgezdi, Sağlık Bakanlığı’nın aile hekimliklerine getirmeyi planladığı uzaktan muayene uygulamasını Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı. Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun yanıtlaması istemiyle yazılı soru önergesi veren İlgezdi, fiziki muayene yapılmadan yürütülecek değerlendirmelerin yanlış teşhis, tedavide gecikme ve hasta güvenliği açısından ciddi sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti.
Kasım ayında başlatılması planlanan uygulamaya ilişkin eleştirilerini dile getiren İlgezdi, hekimliğin yalnızca hastanın şikâyetlerini dinlemekten ibaret olmadığını vurguladı. Doğru tanı için hastanın görülmesi, dinlenmesi ve gerekli klinik muayenelerin yapılması gerektiğini belirten İlgezdi, zorunlu uzaktan muayene sisteminin birinci basamak sağlık hizmetlerinin işleyişini olumsuz etkileyebileceğini ifade etti.
Gamze Akkuş İlgezdi: Fiziki Muayene Olmadan Doğru Tanı Riski Artıyor
Hekimliğin temelinde klinik değerlendirme ve fiziki muayenenin bulunduğunu belirten Gamze Akkuş İlgezdi, ekran üzerinden gerçekleştirilecek görüşmelerin her hastalık için yeterli olmayacağını savundu. Özellikle kalp krizi, iç kanama ve akut karın hastalıkları gibi acil müdahale gerektirebilen durumlarda fiziki muayenenin önemine işaret etti.
İlgezdi, aile hekimlerine zorunlu uzaktan muayene kotası getirilmesinin hastaların sağlık hizmetine erişiminin niteliğini düşürebileceğini belirtti. Hekimlerin yalnızca dijital sistem üzerinden hasta değerlendirmeye yönlendirilmesine karşı çıkan İlgezdi, sağlık hizmetlerinin istatistiksel hedefler uğruna şekillendirilmemesi gerektiğini dile getirdi.
CHP’li vekile göre temel sorun, uzaktan sağlık hizmetlerinin varlığından çok, bu yöntemin hangi koşullarda ve ne ölçüde zorunlu tutulacağı. İlgezdi, fiziki muayene gerektiren hastaların doğru biçimde yönlendirilmesi ve acil durumların zamanında tespit edilmesi için gerekli güvencelerin açıkça ortaya konulmasını istedi.
Uzaktan Muayenede Hekimlerin Hukuki Sorumluluğu Tartışma Konusu
Gamze Akkuş İlgezdi’nin eleştirilerinin bir diğer başlığını, uzaktan muayene sırasında ortaya çıkabilecek teşhis hatalarında hukuki ve cezai sorumluluğun nasıl belirleneceği oluşturdu.
Fiziki temasın ve bazı temel klinik değerlendirme yöntemlerinin uygulanamadığı durumlarda yanlış teşhis konulması, tedavinin gecikmesi veya hastanın durumunun ağırlaşması ihtimaline dikkat çeken İlgezdi, böyle bir durumda sorumluluğun hangi esaslara göre paylaşılacağının açıklanması gerektiğini belirtti.
İlgezdi, Sağlık Bakanlığı’nın zorunlu bir uygulamayı hayata geçirmeyi planlarken hekimlerin olası malpraktis davalarında nasıl korunacağını da ortaya koyması gerektiğini savundu. Hekimlerin kontrol edemedikleri koşullardan kaynaklanabilecek hukuki risklerle karşı karşıya bırakılmaması gerektiğini ifade eden İlgezdi, hasta güvenliği kadar sağlık çalışanlarının mesleki güvencelerinin de dikkate alınmasını istedi.
Yaşlılar ve Kronik Hastalar Dijital Erişim Sorunuyla Karşılaşabilir
Uzaktan muayene uygulamasının toplumsal eşitsizlikleri artırabileceğini belirten İlgezdi, akıllı telefonu veya internet erişimi bulunmayan yurttaşların yanı sıra dijital okuryazarlığı sınırlı yaşlı ve engelli bireylerin durumuna dikkat çekti.
Dijital sistemleri kullanmakta zorlanan kişilerin birinci basamak sağlık hizmetlerinden uzaklaşmaması gerektiğini vurgulayan İlgezdi, uygulamanın bu gruplar açısından nasıl işleyeceğinin açıklığa kavuşturulmasını istedi.
Sağlık meslek örgütleri ve sendikaların da uygulamaya yönelik itirazları bulunduğunu belirten İlgezdi, hekimlik mesleğinin gerekliliklerinin ve hasta güvenliğinin göz ardı edilmemesi gerektiğini ifade etti. Bakanlığa çağrıda bulunan İlgezdi, sağlık çalışanlarının görüşlerinin dikkate alınmasını ve zorunlu uzaktan muayene planının yeniden değerlendirilmesini istedi.
Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’na Altı Kritik Soru
CHP Genel Başkan Yardımcısı Gamze Akkuş İlgezdi, TBMM Başkanlığına sunduğu yazılı soru önergesinde Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’ndan uygulamanın ayrıntılarına ilişkin yanıt istedi.
İlgezdi’nin önergesinde öne çıkan sorular şöyle:
- Günlük muayene kotası: Her aile hekimine kaç zorunlu uzaktan muayene kontenjanı tanımlanacak? Hekimin kayıtlı nüfusu ve yüz yüze hasta yükü nasıl hesaplanacak?
- Pilot uygulama: Sistem daha önce herhangi bir il veya ilçede denendi mi? Denendiyse tanı gecikmeleri ve acil servislere sevk oranlarıyla ilgili hangi veriler elde edildi?
- Hukuki sorumluluk: Yanlış teşhis, hatalı ilaç kullanımı, gecikmiş müdahale veya can kaybı durumunda hukuki ve cezai sorumluluk nasıl belirlenecek? Hekimler için yasal güvence oluşturuldu mu?
- Acil durum protokolü: Uzaktan değerlendirme sırasında acil müdahale ya da fiziki muayene gerektiği anlaşılırsa sevk ve ambulans yönlendirme süreçleri nasıl işletilecek?
- Dijital erişim: İnternet veya akıllı telefon kullanamayan yaşlıların ve kronik hastaların sağlık hizmetlerinden mahrum kalmaması için hangi önlemler alınacak?
- Uygulamanın geleceği: Sağlık meslek örgütleri ve sendikaların itirazları doğrultusunda zorunlu uzaktan muayene uygulaması yeniden değerlendirilecek veya durdurulacak mı?
Gamze Akkuş İlgezdi, Sağlık Bakanlığı’nın bu sorulara açıklık getirmesini ve uygulamanın hasta güvenliği, hekimlerin mesleki bağımsızlığı ve sağlık hizmetlerine eşit erişim üzerindeki etkilerini dikkate almasını istedi. Tartışmanın merkezinde ise uzaktan muayenenin hangi koşullarda uygulanacağı, fiziki muayene ihtiyacının nasıl karşılanacağı ve olası olumsuz sonuçlarda sorumluluğun kim tarafından üstlenileceği bulunuyor.
