Ali Rıza Erbay, sağlıkta başarının hastane sayısıyla ölçülemeyeceğini belirterek OECD verileri, sağlık hizmetlerine erişim ve cepten harcamalara dikkat çekti.
CHP Genel Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Ali Rıza Erbay, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun Türkiye’nin sağlık hizmetlerindeki başarısına ilişkin açıklamalarını eleştirdi. Sağlık sisteminin yalnızca hastane binaları, yatak kapasitesi ve tıbbi cihazlarla değerlendirilemeyeceğini belirten Erbay, asıl ölçütün vatandaşların sağlık hizmetlerine erişimi ve sağlık sonuçları olması gerektiğini söyledi.
Erbay, sağlık altyapısında yaşanan gelişmelerin önemli olduğunu ancak bu yatırımların tek başına Türkiye’nin dünyanın en iyi sağlık sistemlerinden birine sahip olduğunu göstermeyeceğini ifade etti. Sağlık hizmetlerinin herkes için erişilebilir, nitelikli ve ekonomik açıdan karşılanabilir olması gerektiğini vurguladı.
Ali Rıza Erbay, OECD verileriyle sağlık sistemini değerlendirdi
CHP Sağlık Politikalarından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Ali Rıza Erbay, açıklamasında OECD’nin Health at a Glance 2025 raporundaki verilere dikkat çekti.
Erbay’ın paylaştığı verilere göre Türkiye’de beklenen yaşam süresi 77,3 yıl olurken OECD ortalaması 81,1 yıl olarak kaydedildi. Yüz bin kişide önlenebilir ölüm hızı Türkiye’de 168, OECD ortalamasında 145 oldu. Zamanında ve etkili sağlık hizmetiyle önlenebilecek nedenlere bağlı ölüm hızının ise Türkiye’de 119, OECD ortalamasında 77 olduğu belirtildi.
Sağlık çalışanlarının sayısına ilişkin göstergelere de değinen Erbay, bin kişiye düşen hekim sayısının Türkiye’de 2,4, OECD ortalamasında 3,9 olduğunu aktardı. Bin kişiye düşen hemşire sayısının ise Türkiye’de 2,9, OECD ortalamasında 9,2 seviyesinde bulunduğunu kaydetti.
Kaliteli sağlık hizmetlerinin bulunabilirliğinden memnun olduğunu belirtenlerin oranının Türkiye’de yüzde 41, OECD ortalamasında ise yüzde 64 olduğunu ifade eden Erbay, bu göstergelerin sağlık hizmetlerinin yalnızca fiziki yatırımlarla değerlendirilemeyeceğini ortaya koyduğunu savundu.
Cepten sağlık harcamaları 442,4 milyar TL’ye ulaştı
Sağlık hizmetlerine erişimin yanı sıra vatandaşların karşılaştığı ekonomik yükün de değerlendirilmesi gerektiğini belirten Erbay, TÜİK verilerine göre 2024 yılında cepten sağlık harcamalarının 442,4 milyar TL’ye ulaştığını söyledi.
Erbay, vatandaşların hekime zamanında ulaşabilmesi, tetkik ve tedavilerini uzun süre beklemeden alabilmesi ve sağlık harcamaları nedeniyle ekonomik güçlük yaşamamasının sağlık sisteminin temel hedefleri arasında bulunması gerektiğini ifade etti. Hastalıkların ortaya çıkmadan önlenmesinin de sağlık politikalarının önemli bir parçası olduğunu vurguladı.
Türkiye’nin sağlık turizmi alanındaki faaliyetlerinin önemini kabul eden Erbay, yurt dışından gelen hastalara hizmet sunulmasıyla ülkede yaşayan herkesin sağlık hizmetlerine eşit koşullarda erişmesinin farklı konular olduğuna dikkat çekti.
Uluslararası karşılaştırmaların tek başına bir sağlık sisteminin bütününü açıklamayacağını da belirten Erbay, değerlendirmelerin sağlık sonuçları ve vatandaşların deneyimleriyle birlikte yapılması gerektiğini kaydetti.
“Sağlıkta başarı kurtarılan hayatlarla ölçülür”
Sağlıkta başarının kaç hastane yapıldığıyla sınırlı tutulamayacağını belirten Ali Rıza Erbay, değerlendirmede önlenebilir hastalıkların azaltılması, hayatların kurtarılması ve vatandaşların sağlık hizmetlerine zamanında ulaşabilmesi gibi ölçütlerin esas alınması gerektiğini söyledi.
Erbay, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Sağlık bir propaganda konusu değil, kamusal bir sorumluluk ve temel bir insan hakkıdır. Hedefimiz yalnızca daha büyük hastaneler değil; hastalanmayı önleyen, hastalandığında vatandaşını yalnız bırakmayan ve herkes için eşit, nitelikli sağlık hizmeti sunan bir sistem olmalıdır.”
