CHP Genel Başkan Yardımcısı Yıldırım Kaya, PISA 2025 sonuçlarını değerlendirdi. Kaya, puan artışının yanı sıra eğitimde eşitsizlik ve yoksulluğa dikkat çekti.
CHP Eğitim Politikalarından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Yıldırım Kaya, PISA 2025 sonuçlarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Kaya, Türkiye’nin fen, okuma ve matematik alanlarındaki puanlarının 2022 sonuçlarına göre yükselmesine karşın, sosyoekonomik farklılıkların eğitim sonuçlarına yansıdığını savundu.
Kaya, Millî Eğitim Bakanlığı’nın PISA sonuçlarını ağırlıklı olarak puan artışı üzerinden değerlendirdiğini belirterek, sonuçların eğitimdeki eşitsizlik boyutunun da ele alınması gerektiğini söyledi.
OECD’nin yayımladığı PISA 2025 Türkiye ülke notuna göre Türkiye’deki 15 yaşındaki öğrencilerin ortalama puanı matematikte 462, okumada 472, fende ise 494 oldu. 2022’ye kıyasla matematik puanı 8, okuma puanı 16, fen puanı 18 puan arttı. Türkiye matematikte OECD ortalamasına yakın, okuma ve fende ise OECD ortalamasının üzerinde sonuç elde etti.
Yıldırım Kaya: “Başarı Eşit Dağılmıyor”
Yıldırım Kaya, açıklamasında PISA sonuçlarının yalnızca ortalama puanlar üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti. Kaya, sosyoekonomik koşullar ile öğrencilerin akademik performansı arasındaki ilişkiye dikkat çekerek, eğitim sistemindeki başarı farklarının da sonuçlarla birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
OECD verilerine göre Türkiye’de sosyoekonomik açıdan en avantajlı yüzde 25’lik öğrenci grubu ile en dezavantajlı yüzde 25’lik grup arasında fende 81 puanlık performans farkı bulunuyor. OECD ayrıca 2015-2025 döneminde Türkiye’de bu farkın genişlediğini ve performans artışının avantajlı öğrencilerde dezavantajlı öğrencilere kıyasla daha yüksek olduğunu bildiriyor.
Kaya ise açıklamasında matematik, fen ve okuma alanlarında avantajlı ve dezavantajlı öğrenciler arasındaki farklılıklara ilişkin çeşitli PISA verilerini gündeme getirerek, puan artışının eğitim sistemindeki bütün öğrenciler açısından aynı sonucu doğurmadığını savundu.
Temel Yeterlilik Düzeyi de Gündemde
Kaya’nın açıklamasında PISA’da temel yeterlilik seviyesine ulaşamayan öğrencilerin durumuna da dikkat çekildi.
OECD verilerine göre Türkiye’de öğrencilerin yüzde 64’ü matematikte, yüzde 76’sı okumada ve yüzde 81’i fende en az Seviye 2 yeterliliğine ulaşıyor. Buna göre öğrencilerin yüzde 36’sı matematikte, yüzde 24’ü okumada ve yüzde 19’u fende bu temel yeterlilik seviyesinin altında kalıyor.
Kaya, özellikle dezavantajlı öğrencilerin eğitim performansının ayrıca ele alınması gerektiğini belirterek, eğitim politikalarının yalnızca ortalama puanlardaki değişim üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti.
Okullar Arasındaki Farklara Dikkat Çekti
Kaya’nın açıklamasında okullar arasındaki başarı farklılıkları da önemli başlıklardan biri oldu. CHP’li Kaya, PISA 2025 verilerinin okul türleri ve sosyoekonomik koşullar arasında belirgin farklılıklar bulunduğunu gösterdiğini savundu.
OECD’nin Türkiye ülke notunda da sosyoekonomik durumun öğrenci başarısıyla ilişkili olduğu belirtiliyor. PISA 2025 sonuçlarına göre Türkiye’de sosyoekonomik durum, fen performansındaki farklılığın yüzde 10’unu açıklıyor. OECD ortalamasında bu oran yüzde 12 olarak kaydedildi.
Kaya ise açıklamasında okul türleri arasındaki puan farklılıklarını gündeme getirerek, öğrencilerin eğitim aldıkları okulun akademik sonuçlar üzerinde belirleyici olabildiğini ileri sürdü.
“Eğitimde Eşitsizliği de Konuşalım”
Yıldırım Kaya, açıklamasında PISA sonuçlarının Türkiye’deki eğitim sisteminin bütününü temsil ettiği yönündeki değerlendirmelerin kapsamına da dikkat çekti.
PISA, 15 yaşındaki öğrencilerin bilgi ve becerilerini ölçen uluslararası bir değerlendirme programı. OECD, PISA’nın öğrencilerin bilgi ve becerilerinin yanı sıra öğrenme ortamları ve sosyoekonomik koşullara ilişkin veriler de topladığını belirtiyor. Türkiye’nin PISA 2025 verileri teknik kalite standartlarını karşıladı ve raporlanmaya uygun bulundu.
Kaya ise açıklamasında PISA’nın örgün eğitim sistemi içerisindeki 15 yaş grubu öğrenciler üzerinden yürütüldüğünü belirterek, eğitim sistemi dışında kalan çocukların da eğitim politikaları değerlendirilirken dikkate alınması gerektiğini söyledi.
Kaya: “PISA’nın Gösterdiği Eşitsizliği de Konuşalım”
Kaya, açıklamasının devamında eğitimde fırsat eşitliği konusunun PISA sonuçlarının değerlendirilmesinde önemli bir başlık olduğunu ifade etti. Sosyoekonomik farklılıkların öğrencilerin akademik performansıyla ilişkisine dikkat çeken Kaya, dezavantajlı öğrencilerin eğitim olanaklarının güçlendirilmesi gerektiğini savundu.
CHP Genel Başkan Yardımcısı, Millî Eğitim Bakanlığı’na yönelik çağrısında ise PISA sonuçlarının yalnızca yükselen puanlarla değil; eşitsizlik, yoksulluk, okul farklılıkları ve temel yeterlilik seviyesinin altında kalan öğrenciler açısından da değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Kaya, CHP’nin eğitim politikası yaklaşımında kamusal eğitimin güçlendirilmesi ve öğrencilerin sosyoekonomik koşullarının eğitim olanaklarını belirlememesi gerektiğini ifade etti.
PISA 2025’te Türkiye’nin Sonuçları
OECD’nin yayımladığı verilere göre Türkiye, 2025 PISA uygulamasında üç temel alanda 2022’ye kıyasla puanlarını artırdı. Fen bilimlerinde 494 puana ulaşan Türkiye, OECD ortalamasının üzerinde yer alırken; okumada 472 puanla OECD ortalamasının üzerinde, matematikte ise 462 puanla OECD ortalamasına yakın sonuç elde etti.
OECD ayrıca 2022-2025 döneminde Türkiye’de matematik ve fende en yüksek ve en düşük performans gösteren öğrenci grupları arasındaki farkın genişlediğini, okumada ise değişimin istatistiksel olarak anlamlı olmadığını belirtiyor.
Yıldırım Kaya’nın açıklaması, PISA 2025 sonuçlarının puan artışlarının yanı sıra eğitimde fırsat eşitliği ve sosyoekonomik farklılıklar açısından da değerlendirilmesi gerektiği yönündeki görüşlere odaklandı.
